Ποδόσφαιρο και ανάπτυξη

Το ποδόσφαιρο για τους έλληνες αποτελεί από τις πιο αγαπημένες ασχολίες. Παρόλο που το επίπεδο του ποδοσφαίρου στη χώρα μας απέχει πολύ από αυτό που υπάρχει σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, έχουμε δεκάδες αθλητικές εφημερίδες τη στιγμή που σε χώρες όπως η Ιταλία είναι ζήτημα να εκδίδονται το ένα τρίτο από όσες στην Ελλάδα. Αυτό που αγαπάμε περισσότερο στο ποδόσφαιρο δεν είναι αυτό καθεαυτό το άθλημα αλλά η παραφιλολογία γύρω από αυτό.

Υπάρχει όμως μια παράμετρος του ποδοσφαίρου που αναδεικνύει μια ιδιάζουσα κατάσταση της κοινωνίας μας. Σε όλες τις Ευρωπαϊκές χώρες και κυρίως σε αυτές που θεωρούνται κορυφαίες στο ποδόσφαιρο, κάθε ομάδα αντιπροσωπεύει μια πόλη. Στα πρωταθλήματα υπάρχουν τέσσερις με πέντε κορυφαίες ομάδες που διεκδικούν κάθε χρονιά το έπαθλο. Από αυτές, τουλάχιστον οι μισές είναι από διαφορετικές πόλεις.

Περίπτωση δύο διαφορετικών κορυφαίων ομάδων που να προέρχονται από την ίδια πόλη υπάρχει και στην Ευρώπη. Για παράδειγμα το Λονδίνο έχει την Άρσεναλ και την Τσέλσι. Το Μιλάνο έχει την Ίντερ και τη Μίλαν. Στη Μαδρίτη υπάρχει η Ρεάλ και η Αθλέτικο. Σε καμία χώρα όμως οι βασικοί διεκδικητές δεν είναι όλοι από μία πόλη ή ευρύτερη γεωγραφική περιοχή.

Στην Ελλάδα έχουμε τα εξής παράδοξα. Πρώτον, οι βασικοί διεκδικητές του πρωταθλήματος προέρχονται από την ευρύτερη πρωτεύουσα. Οι πιθανότητες να κερδίσει το πρωτάθλημα μια χρονιά μια ομάδα εκτός των Ολυμπιακού, Παναθηναϊκού και ΑΕΚ, είναι λιγότερη από μία στις πενήντα. Ακόμα και η τρίτη σε δυναμικότητα ομάδα της πρωτεύουσας είναι μια κλάση ανώτερη από οποιαδήποτε επαρχιακή ομάδα. Αυτό αντικατοπτρίζει τον υδροκεφαλισμό που υπάρχει στη χώρα μας. Όταν βγαίνεις εκτός Αθηνών αισθάνεσαι πως ζεις κυριολεκτικά σε άλλο κόσμο. Από άποψη ποιότητας ζωής βέβαια αυτή η διαφορά είναι προς το καλύτερο. Αλλά από άποψη υποδομών και ευκαιριών εργασίας τα πράγματα είναι θλιβερά.

Το δεύτερο παράδοξο είναι πως αν για παράδειγμα παίξει ο Ολυμπιακός με μια επαρχιακή ομάδα στην έδρα της δεύτερης, οι μισοί φίλαθλοι στο γήπεδο θα είναι με το μέρος του Ολυμπιακού. Δεν πρόκειται για φιλάθλους του Ολυμπιακού που ταξίδεψαν αλλά για τοπικούς φιλάθλους που τον υποστηρίζουν. Μοναδική εξαίρεση σε αυτό τον κανόνα ισχύει για τη Θεσσαλονίκη αλλά αυτό μάλλον οφείλεται στη συνεχή κόντρα με οτιδήποτε πρεσβεύει την Αθήνα.

Και οι δύο ιδιαιτερότητες συνοψίζουν με πολύ εύσχημο τρόπο ένα από τα βασικά μειονεκτήματα της χώρας μας. Την έλλειψη ανάπτυξης στην περιφέρεια και την αδυναμία των τοπικών συμφερόντων να συνασπίσουν το σύνολο μιας πόλης υπέρ τους. Αν κι όποτε κάποια ομάδα εκτός Αττικής κερδίσει για συνεχόμενες χρονιές το πρωτάθλημα ποδοσφαίρου τότε θα μπορούμε να μιλήσουμε για ουσιαστική ανάπτυξη στην περιφέρεια.